زمینه و هدف: بهداشت روان یکی از موضوعات بسیار مهمی است که توجه بسیاری از محققان را به خود جلب کرده است. ازآنجایی که جسم و روان به طور متقابل بر یکدیگر تاثیر می گذارند و سلامت این دو، سلامت عمومی انسان را در برمی گیرد، لذا شناخت تاثیرات دائمی این دو بر یکدیگر ضروری است. بنابراین، پژوهش حاضر با هدف توصیف سلامت روانی ورزشکاران نخبه ایران انجام شد.مواد و روش ها: روش پژوهش حاضر توصیفی، از نوع پیمایشی است. ویژگی های مربوط به پنج عامل بزرگ شخصیت با استفاده از آزمون نئو (Neo-ac Questionnaire)، شش عامل هیجان خواهی با استفاده از آزمون زاکرمن (Zuckerman test to measure sensation seeking) و پنج عامل سلامت روانی با استفاده از آزمون سلامت عمومی (General Health Questionnaire-28) در 295 ورزشکار حاضر در اردوی سال 2013م در گروه های ملی بررسی شد.یافته ها: نتایج نشان داد نمرات استاندارد روان رنجوری (50 درصد) بیشتر ورزشکاران نخبه، متوسط، اما نمرات استاندارد برون گرایی (97 درصد)، گشودگی (97 درصد)، توافق پذیری (87 درصد) و با وجدان بودن (60 درصد) بیشتر آن ها بالا بود. نمره هیجان خواهی بیشتر ورزشکاران، متوسط (70 درصد) ارزیابی شد. میانگین نمرات استاندارد ورزشکاران نخبه در هر چهار مقیاس سلامت روانی، متوسط و بهتر از آن بود (46 تا 78 درصد).نتیجه گیری: از مجموع یافته های تحقیق حاضر می توان نتیجه گرفت که وضعیت ورزشکاران نخبه ایرانی از نظر مولفه های هیجان خواهی و سلامت روانی مطلوب است، اما از نظر نمرات روان رنجوری، این ورزشکاران به آموزش نیازمندند. طراحی برنامه های آموزشی برای مولفه روان رنجوری ورزشکاران نخبه ضروری به نظر می رسد. همچنین، تعدیل شرایط تمرینی و آموزش مهارت های زندگی به بهتر شدن نمره روان رنجوری آنان کمک خواهد کرد.

هدف: هدف پژوهش حاضر شناسایی پیشایندها و پیامدهای مهاجرت ورزشکاران نخبه ایران بود. روش شناسی: این پژوهش از نظر ماهیت داده ها، از نوع کیفی با رویکرد پدیدارشناسی و از نظر هدف، کاربردی بود. مشارکت کنندگان پژوهش را 18 ورزشکار و مربی مهاجر نخبه تشکیل می دادند که به صورت هدفمند (از نوع موردی شهرتی) انتخاب شدند. داده ها با استفاده از مصاحبه نیمه ساختاریافته جمع آوری و در سه مرحله کدگذاری اولیه؛ تجمیع کدها و شناسایی مقوله ها؛ و غربال گری و پالایش مقوله ها تحلیل شد. یافته ها: بر اساس تحلیل ها، پیشایندهای مهاجرت ورزشکاران نخبه در سه مقوله اصلی و 14 مقوله فرعی شامل ضعف های اجتماعی (رفتار بین المللی حکومت، تمامیت خواهی حاکمیت، نزول ارزش ها و تبعیض اجتماعی)، ضعف های حرفه ای (امنیت مالی و شغلی، تجهیزات و امکانات اردویی، تأمین مربی، مدیریت ناکارا، کنترل گری فدراسیون ها، تبعیض بین رشته ها و عدم حمایت از قهرمانان) و انگیزه توسعه و پیشرفت فردی (پیشرفت حرفه ای، آرامش و ارضای درونی و دسترسی به امکانات و رفاه) شناسایی شدند. پیامدهای مهاجرت ورزشکاران نخبه نیز در دو مقولۀ اصلی و پنج مقوله فرعی شامل از دست رفتن سرمایه ها (کاهش سرمایه انسانی، کاهش سرمایه اجتماعی و هزینه های مازاد) و ایجاد تصویر منفی (افت عملکرد ورزشی و تخریب وجهه بین المللی) شناسایی شدند. نتیجه گیری: عوامل مهاجرت ورزشکاران نخبه ایران تنوع بسیاری دارد که نیازمند تغییر نگرش حاکمیتی (در هر دو سطح ملی و سازمانی) و اصلاحات اساسی در حوزه­های مختلف است تا با ایجاد شرایط اجتماعی مطلوب، رفع دغدغه­های مالی ورزشکاران و تأکید بر عملکرد -به جای ظاهر یا اعتقادات فردی- مانع از بین رفتن سرمایه­های ورزشی شود.

اهمیت و نقش ورزش در حوزه بین المللی و به طور ویژه حضور ورزشکاران پاک و عاری از دوپینگ در رویدادهای ورزشی بر کسی پوشیده نیست. هدف از پژوهش حاضر، بررسی علل گرایش ورزشکاران نخبه به دوپینگ است که با روش کیفی انجام شد. جامعه آماری این پژوهش را هییت رییسه فدراسیون ها، مربیان و ورزشکاران تیم های ملی دوچرخه سواری، دومیدانی، وزنه برداری، کشتی و بسکتبال که بر اساس گزارش فدراسیون پزشکی در آذر 1395 دارای بیشترین آمار دوپینگ در ایران بودند و در بازی های آسیایی جاکارتا حضور داشتند، تشکیل می دادند. نمونه ها با روش نمونه گیری هدفمند و تکنیک گلوله برفی انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها، از مصاحبه های نیمه ساختاریافته و برای انجام مراحل کدگذاری و تحلیل داده ها از نرم نرم افزار MAXQDA 2018 استفاده شد. بر اساس یافته ها، 13 مولفه به عنوان علل گرایش به دوپینگ در بین ورزشکاران ملی پوش ایران شناسایی شدند: مشکلات فردی، روانی، مالی، قانون، مدیریتی، مربیان، عملکردی، نگرش فرد، دلایل اجتماعی و فرهنگی، کنترل، ساختاری، منفعت طلبی و رسانه ها. در پایان، متناسب با نتایج به دست آمده پیشنهادهایی در راستای جلوگیری از گرایش ورزشکاران به دوپینگ ارایه شد.

سبک زندگی مفهومی تمایز بخش در جوامع امروزی محسوب می شود. این پژوهش آمیخته با هدف تحلیل سبک زندگی ورزشکاران نخبه ایرانی و ارایه سنخ شناسی از سبک های زندگی ورزشکاران انجام گرفت. در مرحله کیفی با انجام مصاحبه های عمیق ساختارنیافته با 19 نفر از خبرگان آشنا با سبک زندگی ورزشکاران ایرانی و بهره گیری از رویکرد گلیزری نظریه داده بنیاد مولفه های سبک زندگی شناسایی شد، سپس برای مرحله کمی پرسشنامه ای 64 سوالی از کدهای مربوط به مولفه های سبک زندگی طراحی و توسط پنج نفر از خبرگان تایید شد. از جامعه 1574 نفری ورزشکاران لیگ برتری در چهار رشته فوتبال، فوتسال، والیبال و بسکتبال 308 نفر از ورزشکاران به صورت هدفمند و در دسترس پرسشنامه را تکمیل کردند. با اجرای تحلیل عاملی تاییدی در نرم افزار لیزرل 80/8 مدل اندازه گیری مولفه های سبک زندگی ورزشکاران نخبه آزمون شد و پس از اصلاح و تعدیل مورد برازش قرار گرفت. این مدل دارای ده مولفه تفکر حرفه ای، شایستگی های عاطفی، چشم انداز زندگی، سواد مالی، مسیولیت پذیری، مصرف مادی، تمایلات مصرف فرهنگی، فراغت و تفریح، مسایل شخصی و رفتارهای مذهبی بود. در ادامه از طریق تحلیل خوشه ای با نرم افزار Spss 23 پنج سبک غالب زندگی در بین ورزشکاران نخبه تحت عناوین مصرف گرا، روزمره، سودمند، حسابگر و حرفه ای شناسایی شد و با بررسی یافته های کیفی و کمی ویژگی های هر سبک زندگی بیان شد.

هدف از مطالعه حاضر مقایسه ابعاد اجرای روان(عملکرد اوج) در دانشجویان ورزشکار نخبه و غیر نخبه ایرانی است. به علاوه همبستگی بین عملکرد اوج و اجرای روان، بررسی شد. نظریه اجرای روان به درک چرایی عمل حداکثری (عملکرد اوج) و انگیزه بیرونی کمک می کند. بدین منظور تعداد 105ورزشکار نخبه و غیر نخبه با میانگین سنی 23. 5 از میان دانشجویان ورزشکار دانشگاه های شهر تهران انتخاب و به مقیاس اجرای روان حالتی-2، چن و هنگ (2003)، و پرسشنامه جمعیت شناسی پاسخ دادند. نتایج حاصل از آزمون آماری تی مستقل، نشان داد که بین دو گروه ورزشکاران، در ویژگی های؛ تعادل و چالش، اهداف مشخص، بازخورد غیرمبهم و واضح، احساس داشتن کنترل و اجرای روان کلی، تفاوت معنی دار است. بدین ترتیب بین 4بعد از ابعاد نه گانه و خصیصه کلی تفاوت قابل توجه مشاهده شد. و در دیگر ویژگی ها، این چنین نبود. بدین ترتیب در ابعاد اجرای روان حالتی برای دو گروه با برتری قابل قبول در میانگین نمرات نخبه ها، تفاوت معنادار است. و در کل میانگین ورزشکاران نخبه و غیر نخبه با میانگین نمره دیگر افراد تفاوت وجود دارد.

هدف از انجام این تحقیق بررسی روایی و پایایی پرسشنامه خود توصیفی ورزشکاران نخبه است. 245 ورزشکار مرد نخبه از رشته های ورزشی انفرادی و تیمی شامل کشتی آزاد و فرنگی، تکواندو، بدمینتون، فوتبال، بسکتبال، دوومیدانی، ووشو، کاراته، جودو، شمشیربازی، وزنه برداری، تیراندازی (تیروکمان)، آمادگی جسمانی، اسکی، کبدی، اسکیت، والیبال و به تعداد پراکنده از سایر رشته ها به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ورزشکاران منتخب همگی از ورزشکاران نخبه بودند که سابقه قهرمانی و ورزشی آن ها به طور میانگین 10.50±5.6 سال وسن 25±7 سال بود.پرسشنامه پس از ترجمه به فارسی و تایید ترجمه توسط چند متخصص، به ورزشکاران ارائه و سپس تحلیل شد. تحلیل عاملی اکتشافی نشان داد که مقدار ویژه در عامل های اول 15.707، دوم 2.175، سوم 1.696، چهارم 1.337 و پنجم 1.037 بود که عامل ششم کمتر از یک مشاهده شد؛ یعنی مقدار ویژه آن 0.793 بود که توانایی عامل شدن نداشت. درصد واریانس تراکمی در کل 75.821 بود به طوری که درصد واریانس ها به ترتیب آمادگی ذهنی با 54 درصد، عامل بدنی با 7.5 درصد واریانس، عامل توان هوازی با 5.48 درصد واریانس، عامل غیر هوازی با 4.609 درصد واریانس و سرانجام عامل پنجم متغیر عملکردی با 3.699 درصد واریانس بود. شاخص های برازش مدل با استفاده از تحلیل عاملی تاییدی مشخص کرد که مقدار کای اسکوئر برابر 824.91 در سطح معنی داری P=0.001 بود که با درجه آزادی مدل مستقل (406) فاصله داشت. شاخص نسبت کای اسکوئر به درجه آزادی 2.462 بود. بررسی وضعیت شاخص تطبیقی بیشتر از 0.90 شاخص های مقتصد نیز در مدل تدوین شده (0.825) بود. همچنین شاخص برازش هنجار شده مقتصد و شاخص برازش تطبیقی مقتصد به ترتیب برابر 0.728 و 0.764 بود. به طور کلی تمامی شاخص های برازش مدل مطلوب بودند. پایایی درونی با آلفای کرونباخ 0.833 بود که قابل قبول و مطلوب است.

سبک زندگی، عرصه قابل انتخاب فعالیت های زندگی است و یکی از شاخص های مهم در سنجش سبک های زندگی امروزی فعالیت های فراغتی می باشد. امروزه ورزشکاران نخبه یکی از گروه های مهم در جوامع هستند که سبک زندگی آنان مورد توجه همگان قرار می گیرد. هدف پژوهش حاضر، سنخ شناسی سبک های زندگی فراغتی ورزشکاران نخبه بود. روش این تحقیق، کیفی و ابزار جمع آوری داده ها، مصاحبه های عمیق بود. جامعه آماری پژوهش، افراد خبره آشنا با زندگی ورزشکاران نخبه با تعداد نامعلوم بودند که 19 نفر از آن ها به شکل هدفمند و گلوله برفی به عنوان نمونه انتخاب شدند. داده ها با فن تحلیل تم مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفت و 75 کد شناسایی شده در 12 تم فرعی و چهار تم اصلی طبقه بندی شدند. چهار تم اصلی، سبک های زندگی ورزشکاران نخبه را نشان می داد که سبک خانواده محور، سبک متمایز، سبک مجازی و سبک بسته نام گذاری شد و در ادامه ویژگی های هر سبک بیان گردید. همچنین تحلیل ها نشان داد در سنخ شناسی سبک زندگی ورزشکاران نخبه، نحوه بروز و مکان انجام فعالیت های فراغتی، مهم تر از خود فعالیت های فراغتی می باشد و با توجه به تغییرات در شرایط زندگی ورزشکاران امکان بروز سبک های زندگی مختلف در طی زمان وجود دارد.

هدف امروزه سبک زندگی، مفهومی کارآمد برای مطالعه واقعیت های زندگی افراد است. ورزشکاران نخبه از گروه های مهم در جامعه می باشند که سبک زندگی آنان موردتوجه همگان است. مطالعه سبک زندگی ورزشکاران نخبه نیازمند ابزاری روا و پایا است. بنابراین هدف این مقاله ساخت و اعتبارسنجی ابزار سبک زندگی ورزشکاران نخبه ایرانی بود. روش شناسی تحقیق از نوع آمیخته بود که در مرحله کیفی برای شناسایی شاخص های سبک زندگی 19 نفر خبره به شکل هدفمند برای مصاحبه عمیق ساختارنیافته انتخاب شدند. داده های کیفی با رویکرد گلیزری نظریه داده بنیاد تحلیل شد و روایی آن توسط 10 نفر از خبرگان تائید شد. جامعه آماری مرحله کمی کلیه ورزشکاران فعال در لیگ برتر چهار رشته گروهی فوتبال، فوتسال، والیبال و بسکتبال بود که 308 نفر از آنان به شکل تصادفی طبقه ای پرسشنامه محقق ساخته را تکمیل نمودند. داده ها با استفاده از تحلیل عاملی تائیدی مورد تحلیل قرار گرفت و شاخص های برازش پس از اصلاح برخی سوالات مورد تائید قرار گرفت. یافته ها نتایج نشان داد ابزار سبک زندگی ورزشکاران نخبه ایرانی دارای 10 بعد مسئولیت پذیری، سواد مالی، فراغت و تفریح، تفکر حرفه ای، چشم انداز زندگی، شایستگی های عاطفی، مصرف مادی، مصرف فرهنگی، رفتارهای مذهبی و امورات فردی است. همچنین پایایی خرده مقیاس ها با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ تائید و برای کل مقیاس 89/0 به دست آمد. نتیجه گیری با توجه به نتایج ابزار طراحی شده از روایی و پایایی مطلوب برخوردار است و می تواند برای مطالعه تمایزات سبک های زندگی ورزشکاران نخبه مورد استفاده قرار گیرد.